JAN ZIEMSKI

Ur. 2 stycznia 1920 w Kielcach, zm. 22 grudnia 1988. Absolwent Wolnej Szkoły Malarstwa i Rysunku Jadwigi Miłosiowej w Lublinie (przed 1939 była to filia Krakowskiej Wyższej Szkoły Zdobnictwa, po 1945 Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych), studia na Wydziale Medycznym UMCS (1947-1948), Wydziale Historii Sztuki KUL (1948-1950), był jednym z najważniejszych członków Grupy Zamek, zaliczanej do najciekawszych i najbardziej awangardowych polskich grup artystycznych, i Grupy Lubelskiej w Lublinie. Członek ZPAP od 1944, uczestniczył w wielu wystawach zbiorowych sztuki polskiej w kraju (liczne plenery, sympozja i dyskusje o sztuce – Elbląg, Kraków, Osieki, Poznań, Puławy, Sopot, Warszawa, Zielona Góra) i zagranicą (Austria, Dania, Holandia, Francja, Kanada, Niemcy, Norwegia, Szwajcaria, Szwecja, Węgry, USA). Wystawy indywidualne w Białymstoku, Chełmie, Lublinie (kilkukrotnie, w tym pierwsza retrospektywa), Nałęczowie, Warszawie, Wrocławiu, Zielonej Górze. Prace w zbiorach Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeów Narodowych w Gdańsku, Kielcach, Krakowie, Poznaniu, Warszawie, Wrocławiu i Szczecinie, Muzeów Okręgowych w Bydgoszczy, Chełmie, Koszalinie, Lublinie, Słupsku, Muzeum Architektury we Wrocławiu, kilku kolekcjach prywatnych polskich i zagranicznych. Od lat 40. XX w. interesował się astronomią, kosmonautyką, science-fiction (był członkiem Towarzystwa Miłośników Astronomii), malowanie rozpoczął od aluzyjnej figuracji i surrealizmu, włączywszy w to tak charakterystyczną dla surrealistów technikę jak dekalkomania, w 1957 powstały pierwsze rysunki i obrazy abstrakcyjne, w tym collage’owo fakturowe, w 1958 pierwsze prace ze znanego i cenionego cyklu ciepło abstrakcyjnych Formur typu informel tworzonych z masy plastycznej techniką własną, od połowy lat 60. XX w. zwrócił się ku abstrakcji geometrycznej tworząc tak charakterystyczne dla siebie collage’owo-półprzestrzenne kompozycje z cienkich łukowatych przeważnie czarnych, białych i czerwonych listewek, wiele z nich zaliczyć można do międzynarodowego kierunku op-art (optical art) lat 60. XX w., wykorzystującego prawa iluzji, fizjologii i psychologii postrzegania, teorię widzenia i koloru. Dzieła Jana Ziemskiego, na najwyższym możliwym poziomie, niewątpliwie można zestawić z arcydziełami pioniera i najwybitniejszego przedstawiciela tego kierunku Victora Vasarely.

Wystawa Kielczanina Jana Ziemskiego w Muzeum Narodowym w Kielcach zgodnie z założeniem prezentuje ciekawą artystyczną ewolucję artysty, dla niektórych pewnie zaskakującą – jeden z czołowych, a nielicznych i stale w Polsce niedocenionych wyśmienitych geometrycznych abstrakcjonistów w op-artowskim wydaniu, a wczesniej ważny reprezentant polskiego impastowego informelu okazuje się być wysmakowanym kolorystą pełnym niuansów oraz poszukiwaczem formalnych przygód, co jest niewątpliwie motywem przewodnim całej jego twórczości. Materiałem, na którym, dokonujemy tej wiwisekcji jest kilka polskich kolekcji prywatnych Warszawy i Lublina, oczywiście w wyborze – wystawa nie jest, i nie może być, pełną retrospektywą artysty (74 prace), udostępniamy ją w trzech salach akcentując z premedytacją wagę pasji kolekcjonerów, dzięki którym ta prezentacja w ogóle może mieć miejsce. Dzięki ich wrażliwości różnorodność wybitnego talentu artysty jest w ogromnej mierze odzwierciedlona w pracach przez nich zgromadzonych, dzięki ich zaangażowaniu ta wrażliwość ma szansę znaleźć odzew wśród młodego pokolenia miłośników sztuki nowoczesnej o europejskim i światowym wymiarze.

Wystawa czasowa w Muzeum Narodowym w Kielcach, Rynek 3/5
 
Współorganizator wystawy: Konstanty Węgrzyn, Salon Antyków i Galeria Connaisseur, Kraków, Rynek Główny 11
Wystawie towarzyszy polsko-angielski katalog z reprodukcjami wszystkich eksponowanych prac